Holocaust

Hitler nie krył swojego zamiaru dokonania eksterminacji Żydów i nazistowskie „ostateczne rozwiązanie” kwestii żydowskiej można uważać za kontynuację prześladowań, pozbawiania praw obywatelskich i wysiedlania, jakim poddawani byli Żydzi od początku powstania Trzeciej Rzeszy. Jednym z pierwszych posunięć rządu było zorganizowanie bojkotu przedsiębiorstw żydowskich, zakazanie Żydom wykonywania wolnych zawodów oraz służby w administracji państwowej. W 1935 r. uchwalono pierwsze z antysemickich ustaw o czystości rasowej (znane także jako „ustawy norymberskie”, od miasta, w którym powstały). Pozbawiały one Żydów obywatelstwa niemieckiego i zabraniały naruszania czystości rasowej. Antysemickie prześladowania osiągnęły swoje apogeum w czasie pogromu dokonanego w nocy z 9 na 10 listopada, przez nazistów eufemistycznie nazwanego „nocą kryształową”. Tej nocy zniszczono tysiące żydowskich przedsiębiorstw, spalono wiele synagog, kilkudziesięciu Żydów zabito, a co najmniej 20 000 zesłano do obozów koncentracyjnych. Masowe mordowanie Żydów przy pomocy gazu w obozach zagłady rozpoczęto w 1942 r., chociaż oddziały specjalne SS Sonderkommando, które szły w ślad za Wehrmachtem przez Rosję, już wcześniej urządzały masowe egzekucje. Do końca wojny obozy zagłady działały w Oświęcimiu, Buchenwaldzie, Chełmnie, Treblince, Majdanku, Sobiborze oraz Bełżcu, oprócz tego istniało kilkadziesiąt obozów pracy. W komorach gazowych, od kuli, z głodu, z przepracowania i zimna śmierć poniosło około sześć milionów Żydów z wszystkich krajów okupowanych przez nazistów, głównie z Polski (w gettcie warszawskim w 1943 r. wybuchło powstanie żydowskie)

i Związku Radzieckiego. W sumie około 4 950 miast i miasteczek zamieszkiwanych przez ludność żydowską dotkniętych zostało czystką. Nazistowskie obozy pochłonęły także conajmniej pięć milionów innych ofiar – radzieckich jeńców wojennych, Słowian, Cyganów, homoseksualistów, osób upośledzonych umysłowo i przeciwników politycznych reżimu -jednak tylko Żydzi byli celem całkowitego wyniszczenia. Okrucieństwa, jakie wydarzyły się w latach nazistowskiej tyranii, przekraczają swym ogromem wymiary największej tragedii, a groza jaką zarysowały przed nami, przerasta ludzkie wyobrażenia.

Dzisiaj, gdy ci, którzy przeżyli Holocaust oraz ich rodziny nadal zmagają się z kwestią wiary ize stratą najbliższych, dziesiątki współcześnie opublikowanych prac naukowych usiłuje stawić czoła „rewizjonistycznym” teoriom głoszącym, źe Holocaust nigdy się nie zdarzył, W miarę, jak żywa pamięć Holocaustu powoli wygasa, niszczejące pozostałości po obozach koncentracyjnych stają się najważniejszym namacalnym dowodem dla tych, co chcą patrzeć i słuchać.

Rober Musil napisał: „nie ma niczego na tym świecie bardziej niewidzialnego od pomnika” i właśnie tak jak pomniki, których widok staje się nazbyt znajomy, tak samo istnienie muzeum i wycieczki z przewodnikami po terenie Dachau wydają się trywializować to, co tam zaszło. Sam Takt, że wiele książek (łącznie z naszą) wymienia obozy koncentracyjne jako miejsca warte odwiedzenia, trzeba uznać za fakt pod pewnym względem kłopotliwy. W niniejszym przewodniku omawiamy cztery najważniejsze obozy: Buchenwald, Bergen-Belson, Dachau oraz Sachsenhausen.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *